بیماری‌های پوست، ویتیلیگو یا لک و پیس

  • یکشنبه, 10 آبان 1394 ساعت 15:30
  • منتشرشده در بهداشت پوست
  • بازدید 723 بار

بیماری ویتیلیگو که با عنوان لک و پیس هم شناخته می‌شود، به‌صورت لکه‌هایی کم‌رنگ‌‌تر یا بدون رنگ نسبت به پوست طبیعی ظاهر می‌شود. این بیماری که بر اثر از دست رفتن موضعی و پیش‌رونده سلول‌های مولد رنگ‌دانه و عملکرد ناقص ملانوسیت‌ها (سلول‌های رنگ‌دانه پوست)‌ در تولید ملانین بروز می‌کند که 5/0 تا 2 درصد افراد جامعه و حدود 600 هزار نفر را در کشور درگیر کرده است.

اولین نشانه‌های بیماری ظهور لکه‌های سفید روی پوست است که می‌تواند در نواحی مختلف بدن چون دور چشم‌ها، دور دهان، آرنج‌ها، زانو، قوزک پا و انگشتان دست و پا و همین‌طور ناحیه پشت بدن ظاهر شود. 

فراموش نکنید این لکه‌ها بدون خارش و آزار هستند و معمولا قطری بین 2 تا 3 میلی‌‌متر تا چند سانتی‌متر را در بر می‌گیرند. این بیماری سنین شیوع متفاوتی دارد، در سنین کودکی زیر 10 سال یا در دهه دوم و سوم زندگی بروز پیدا می‌کند. 

عامل این بیماری به‌طور مشخص شناخته شده نیست، به‌همین دلیل محققان در این خصوص نظریه‌های متفاوتی ارائه کرده‌اند، اما اصلی‌‌ترین نظریه در این زمینه، خود ایمنی علیه سلول‌های ملانوسیت است که بر اثر حمله سلول‌های ایمنی و از بین رفتن ملانوسیت‌ها ایجاد می‌شود. در بدن این بیماران آنتی ‌بادی‌هایی تولید می‌شود که ملانوسیت‌های بدن خودشان را تخریب می‌کنند. البته آفتاب‌سوختگی‌های شدید می‌تواند به توسعه بیماری کمک کند. نظریه دیگری هم در این خصوص، خودتخریبی ملانوسیت‌هاست. البته ویتیلیگو می‌تواند جنبه ارثی هم داشته باشد. کودکانی که یکی از والدین آن‌ها به این بیماری مبتلا هستند، بیش از دیگران در معرض ابتلا قرار دارند. در واقع 30 درصد بیماران، سابقه خانوادگی این بیماری را دارند. 

متاسفانه موارد لاعلاج این بیماری زیاد است. از میان کل بیماران 70 تا 75 درصد با درمان‌های دارویی، نور درمانی و لیزر درمانی پاسخ می‌دهند و 25 تا 30 درصدشان نیز با روش‌های متداول درمان می‌شوند. 

البته هدف اصلی در درمان‌های رایج ویتیلیگو، بهبود وضعیت ظاهری پوست است و روند درمان هم نیاز به زمان طولانی دارد که معمولا 6 تا 18 ماه به طول می‌انجامد، انتخاب نوع درمان هم به تعداد، محل و گستردگی ضایعات بستگی دارد. 

استروئید موضعی می‌تواند در برگرداندن رنگ به لکه‌های سفید کمک کند، به‌خصوص اگر این درمان در مراحل اولیه بیماری شروع شود. درمان باید دست‌کم تا 3 ماه ادامه یابد تا بهبود قابل ملاحظه باشد.

آماری که در دنیا وجود دارد گویای موفقیت 30 تا 70 درصدی درمان بیماران با شیوه‌های سه‌ گانه ذکر شده است.

روش درمانی دیگر که این روش ساده‌‌ترین و کم عارضه‌‌ترین شیوه درمانی است، اما اثربخشی آن به اندازه روش‌های درمانی دیگر نیست، با این حال در صورتی‌که بیمار از پمادهای قوی‌‌تری استفاده کند، شاهد بروز عوارضی در نواحی مورد استفاده خواهد بود. داروهای استروئیدی در این شیوه درمان با تحریک سلول‌ها باعث تولید رنگدانه بیشتر یا مهاجرت سلول‌ها از نقاط سالم به نواحی درگیر بیماری می‌شوند.

به‌نظر می‌رسد با وجود آن که استفاده از لیزر و نور درمانی می‌تواند به خودی خود عوارضی را برای شخص به‌همراه داشته باشد، در مواردی که بیماری شکل گسترده‌‌تری به‌خود گرفته است، انتخاب دیگری برای درمان لکه‌های پوستی باقی‌ نمی‌ماند.

شدت آسیب سلول‌ها و سطح ضایعات ایجاد شده در مواردی پزشک را ناگزیر به استفاده از لیزرهای کم‌توان یا استفاده از طیف نور ماورای بنفش در روند درمان می‌کند. مسلما بیمارانی که تحت این نوع درمان‌ها قرار می‌گیرند، باید تحمل خوبی داشته باشند. هدف اصلی در نور درمانی نیز افزایش رنگ‌دانه است اما این روش نیز وقت‌گیر است و بیمار باید مراقبت کافی را برای جلوگیری از عوارض اشعه که گاهی هم شدید است داشته باشد. به‌علاوه قرار گرفتن بیمار در معرض نور آفتاب می‌تواند عوارض درمانی را تشدید کند.

روش دیگری هم وجود دارد که البته همیشه به‌کار گرفته نمی‌شود، این روش عبارت است از بی‌رنگ کردن باقی‌مانده پوست بدن تا با لکه‌های سفید هم‌رنگ شود. این روش درمانی برای بیمارانی که حداقل 50 درصد پوست آن‌ها گرفتار است، توصیه می‌شود. به‌علاوه روش‌های دیگری هم به‌صورت موقت می‌توانند در این بیماران موثر باشند که همانا استفاده از پوشاننده‌های پوست با مواد آرایشی یا خالکوبی کردن منطقه درگیر است تا هم‌رنگ پوست شود، اما این روش همیشه نتیجه خوبی به‌همراه ندارد.

به این ترتیب برای حداقل یک سوم بیمارانی که به هیچ‌کدام از این روش‌ها، پاسخ درمانی مثبت نمی‌دهند، راهی جز سلول درمانی باقی‌ نمی‌ماند.


منابع:

www.dr-lotfi.ir

www.irannaz.com

گرد‌آورنده: احمد حکیم

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
  • آخرین ویرایش در پنج شنبه, 25 شهریور 1395 ساعت 18:50
  • اندازه قلم

خانواده اسلامی

پایگاه خانواده اسلامی، رهیافتی نو به الگوی خانواده مسلمان و جامعه اسلامی

خانواده اسلامی مهم ترین نقش آفرین در ساختن تمدن نوین اسلامی است. از این رو هدف این مجموعه ارائه الگوی کاملی از خانواده اسلامی به منظور ایجاد، تحکیم و تکامل خانواده در تمامی عرصه ها از طریق ارائه و بررسی رهنمودهای معصومین (علیهم السلام) و سیره عملی ایشان است.

ارتباط با ما