دیدگاه اسلام در ارتباط با تغذیه(۲)

چند یادآوری:

1- موادی که زیادش زیان بخش است، ولی مقدار کم آن ضرر ندارد، خوردن زیاد آن حرام و مصرف اندکش جایز است.

2- موادی که اندکش زیان بخش و زیادش بی‌ضرر یا سودمند است، خوردن کم آن، حرام و مصرف مقدار بیشتر آن، حلال است.

3- موادی که به تنهایی زیان بخش، ولی خوردن آن به انضمام چیز دیگر بی‌ضرر است، خوردن تنهای آن، حرام است.

4- موادی که به تنهایی بی ضرر، ولی به انضمام مواد دیگر مضر است، خوردن به انضمام آن، حرام می‌باشد.

5- موادی که یکی دو بار آن بی‌ضرر است‌، ولی تکرار آن، زیان آفرین می‌شود، تکرارش حرام است(16).

ب- استعمال مواد مخدر

امروزه انواع مواد مخدر، تهیه، توزیع استعمال و عوارض ناشی از آن به یک بحران جهانی تبدیل شده که بخش مهمی از تجارت جهانی را به خود اختصاص داده است. مصرف دارویی برخی از مواد مخدر، که ممکن و خردمندانه است، آن را از ممنوعیت شرعی و محکومیت عقلی خارج نمی‌سازد و باید گفت: استعمال هرگونه ماده‌ی مخدر از نظر دین و خرد و عرف و علوم پزشکی ناپسند و نامعقول است، مگر آن‌چه مجوز پزشکی یا عرفی داشته باشد. به چند استفتا در این باره توجه فرمایید؛

استفتاء 1- استعمال و مصرف مواد مخدر و هر نوع مواد اعتیادآور دیگر (بدون دستور پزشک) برای کسانی که معتاد نمی‌باشند؛ از نظر شرع مقدس مجاز می‌باشد یا خیر؟

ج- جایز نیست‌(17).

استفتاء 2- تکلیف شرعی معتادان در ترک اعتیاد چیست؟

ج-ترک لازم است‌(18).

استفتاء 3- خرید و فروش مواد مخدر به طور قاچاق چه صورتی دارد؟

ج- جایز نیست و باید جلوگیری شود‌(19).

استفتاء 4- شخصی که... معتاد به هرویین است و به اشخاص معتاد نیز هرویین می‌فروشد... آیا ارتزاق او و فرزندانش از پول مزبور جایز است یا حرام؟

ج- پول هرویین‌، حرام است و ارتزاق به آن جایز نیست‌(20).

از نظر قوانین جمهوری اسلامی ایران نیز، هرگونه دخالت در تولید، حمل و نقل، استعمال و خرید و فروش مواد مخدر (تریاک، شیره‌ی تریاک، هرویین، مرفین، کدیین، متادون و دیگر مشتقیات شیمیایی مرفین و کوکایین، حشیش و روغن حشیش و...) جرم محسوب می‌شود و مرتکبین آن به جریمه‌ی نقدی، شلاق، حبس، مصادره‌ی اموال و اعدام محکوم می‌شوند‌(21).

ج- نوشیدنی‌های حرام

1- شراب؛ حرمت نوشیدن شراب از ضروریات دین است؛ به طوری که حلال شمارنده‌ی آن البته در صورت توجه به این که چنین کاری مستلزم تکذیب پیامبر صلی الله علیه وآله است، جزو کافران است. در اخبار و روایات از نوشیدن شراب به شدت منع شده و مرتکب آن را به کیفر سخت، نوید داده‌اند‌(22).

هر چه مست کننده است -خواه جامد باشد یا مایع- (در حرمت) به شراب انگور ملحق می‌شود.

آن‌چه زیادش، مست کننده است، ولی اندک آن، مستی آور نیست، مصرف کم یا زیاد آن حرام است.

چنانچه ماده‌ای در برخی افراد یا بعضی از نقاط یا در افراد معتاد، سبب مستی نگردد، (ولی ذاتا مست کننده است) موجب حلیت آن نمی‌شود‌(23).

2- آبجو؛ یکی دیگر از نوشیدنی‌های حرام، آبجو است اگر به حالت جوشش درآید، هر چه مست کننده نباشد و آن شراب معروفی است که در صدر اسلام، اغلب از جو گرفته می‌شد‌(24).

آبی که به دستور پزشکان از جو می‌گیرند و به آن ماء‌الشعیر گفته می‌شود، پاک است و نوشیدن آن مانعی ندارد‌(25).

3- آب انگور، کشمش و خرما؛ هرگاه آب انگور، خود به خود یا توسط آتش بجوشد، نوشیدن آن حرام می‌شود.

هرگاه عصاره‌ی کشمش و خرما خود به خود یا با آتش یا حرارت خورشید به جوش آید -اگر ثابت شود که مست کننده است- حرام می‌باشد‌(26).

تبصره 1: کشمشی که در خوراک پخته شده یا در کباب و کوفته و دلمه و مانند آن می‌گذارند، اشکالی ندارد‌(27).

تبصره 2: انواع عصاره‌هایی که نوشیدن آن‌ها حرام است، در صورتی که خود‌به‌خود به جوش آمده باشد، جز با تبدیل و تحول آن به سرکه، حلال و قابل نوشیدن نمی‌شود.

تبصره 3: عصاره‌هایی که نوشیدن آن‌ها حرام است اگر توسط آتش و مانند آن جوشیده باشند، حرمت آن‌ها با تبخیر دو سوم آن‌ها از بین می‌رود و احوط آن است که تبخیر، توسط آتش یا مانند آن، که سبب جوش آمدن می‌شود، باشد‌(28).

16. همان، مسأله‌ی 5.

17. رساله‌ی نوین، ج 3، ص 174.

18. همان.

19. همان، ص 172.

20. استفتائات از محضر امام ، ج 2، ص 35.

21. ر.ک: مجموعه‌ی مصوبات مجمع تشخیص مصلحت نظام، امیر هوشنگ، ساسان نژاد، ص 58-68.

22. تحریر الوسیله، ج 2، ص 165، مسأله‌ی 15.

23. همان، ص 166، مسأله‌ی 16.

24. همان، مسأله‌ی 18.

25. همان، مسأله‌ی 18 و توضیح المسائل، مسأله‌ی 115.

26. همان، مسأله‌ی 19.

27. همان، ص 167، مسأله‌ی 21.

28. تحریر الوسیله، ج 2، ص 167، مسأله‌ی 22.

گردآورنده: احمد حکیم

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
  • آخرین ویرایش در پنج شنبه, 08 مهر 1395 ساعت 14:39
  • اندازه قلم

خانواده اسلامی

پایگاه خانواده اسلامی، رهیافتی نو به الگوی خانواده مسلمان و جامعه اسلامی

خانواده اسلامی مهم ترین نقش آفرین در ساختن تمدن نوین اسلامی است. از این رو هدف این مجموعه ارائه الگوی کاملی از خانواده اسلامی به منظور ایجاد، تحکیم و تکامل خانواده در تمامی عرصه ها از طریق ارائه و بررسی رهنمودهای معصومین (علیهم السلام) و سیره عملی ایشان است.

ارتباط با ما