بهره‌وری و خانواده

تعریف بهره‌وری

بهره‌وری كه یكی از مفاهیم اقتصاد است این‌گونه تعریف می‌شود: مقدار كالا و یا خدمات تولید شده در مقایسه با هر واحد از انرژی و یا كار هزینه شده به دیگر سخن بهره‌وری عبارتست از بدست آوردن حداكثر سود ممكن با بهره گیری و استفاده بهینه از نیروی كار، توان، استعداد و مهارت نیروی انسانی، زمین، ماشین، پول، تجهیزات، زمان، مكان و… به منظور ارتقاء رفاه.

برخلاف پندار برخی افراد بهره‌وری فقط برای صنایع نیست بلكه بهره‌وری سطوح مختلفی دارد و همه افراد در همه سطوح نقش دارند یعنی این‌كه افراد می‌توانند با تفكر، ابداعات و نوآوری‌های خود عملا در چند سطح گوناگون موثر واقع گردند.

بهره‌وری دارای سطوح متفاوت و فراگیری است. سطح بهره‌وری شامل: فرد، خانواده، سازمان، کشور و بالاخره جهان است که به تعریف برخی از آن‌ها می‌پردازینم.

بهره‌وری فردی

یعنی استفاده بهینه از مجموعه استعدادها و توانایی‌ها بالقوه این بهره برداری می‌تواند هم در جهت اهداف مادی باشد و هم معنوی.

بهره‌وری در سازمان

اصولا هدف از پرداختن به موضوع بهره‌وری و یا ارتقای بهره‌وری در سازمان‌ها، افزایش رقابت در صحنه‌های مختلف تجاری و کسب سود بیشتر است.

بهره‌وری در خانه

در خانواده هم منابعی از قبیل زمان، فضا، تجهیزات و آدم‌هایی برای انجام كارها وجود دارد. طرح برنامه برای استفاده صحیح از این منابع را «بهره‌وری خانواده» می‌نامیم. سرنوشت یک خانواده همان اندازه كه به قواعد،‌ ارتباطات و نظام خانوادگی بستگی دارد، به نقشه‌های بهره‌وری نیز مربوط است. بهره‌وری از این نظر مورد نیاز است كه زندگی دیگران را بهبود بخشد. البته هرچه خانواده بزرگ‌تر باشد، بهره‌وری آن نیز پیچیده‌تر می‌شود. برای حداكثر استفاده از آن‌چه هر كس دارد، ‌ابتدا باید دانست كه چه چیزهایی وجود دارد.

افرادی که در خانه‌دارای مشکلاتی باشند، ناخودآگاه این مشکلات را به محل کار انتقال می‌دهند و موجب دلسردی، افسردگی، خستگی زودرس خود و دیگران می‌شوند که این‌ها همه از عوامل کاهش بهره‌وری است کسی که در خانه بتواند عملکرد مطلوب و رضایت بخش داشته باشد. بدون شک استعداد و آمادگی بیشتری برای کارایی و اثر بخش خوب در محل کار خواهد داشت.

بهره‌وری را در خانواده چگونه افزایش دهیم

فرض کنید برای پخت برنج می‌توانید از برق، گاز و... استفاده کنید. اما از کدام یک استفاده می‌کنید؟ بدیهی است که بدون توجه به قیمت نفت و برق و گاز نمی‌توانید به این پرسش پاسخ دهید.

اگر از پلوپز برقی استفاده کنید، برای پخت غذا، به طور مثال 3 کیلووات برق لازم است و با توجه به این که قیمت هر کیلووات برق 50 تومان است، هزینه برق پخت غذا در روز 150 تومان می‌شود. اگر از گاز استفاده کنید، هزینه‌‌ی آن 50 تومان می‌شود.

بنابراین، اگر خانم خانه‌دار از وسایل گازسوز برای طبخ غذا استفاده کند، بدون این که کیفیت غذا تغییر کند، صرفه جوئی بیشتری در هزینه‌های خانواده انجام می‌شود. اگرچه در کسب درآمد این خانواده هیچ تغییری حاصل نشده است، ولی خانواده می‌تواند خواسته‌های بیشتری را تأمین کند.

برای کاهش هزینه خانواده، قبل از استفاده از هر روشی، قیمت روش‌های مختلف را با هم مقایسه کنید. آن گاه از روشی استفاده کنید که پایین‌ترین هزینه را برای خانواده داشته باشد.

در انتخاب وسایل زندگی با توجه به قیمت نفت، گاز برق، آن وسیله‌ای را انتخاب کنید که بتوانید به خواست خود به کمترین هزینه دست یابید. اگر گاز ارزان است، از استفاده کالاهای برقی برای سوخت خودداری کنید و سعی کنید وسایل را گازسوز کنید.

خانواه می‌تواند بر کمیابی و کمبود امکانات، با جایگذینی بین کالاهای مختلف فائق آید، بدون این که تغییری در مطلوبیت ایجاد شود.

ارتقای بهره‌وری از دیدگاه خانواده

ارتقای بهره‌وری و مسلح بودن به فرهنگ بهره‌وری از دیدگاه خانواده به معنی بهره‌گیری حداکثر از سعی و تلاش افراد خانواده است و این امر زمانی میسر است که سعی و تلاش به کار رفته در اثر بخش‌ترین وجوه ممکن، جهت‌گیری شود. لازم به ذکر است که بهره‌وری بیشتر افراد خانواده الزاما به معنی استفاده غیر متعارف و فشار بیش از توانایی‌های افراد خانواده نیست چرا که در این حالت موجب فرسودگی افراد خواهد شد. بلکه بهره‌وری بیشتر به معنی استفاده بهینه، مناسب و به جا از توان افراد است و ارتقای بهره‌وری در سطح خانواده موجب تقلیل فشار ناشی از کار شده و بازده بهتر و نتیجه مطلوب‌تری را عاید می‌سازد. با توجه به گستردگی ابعاد بهره‌وری، می‌توان گفت تولید و بازدهی خانواده در سطح جامعه نتیجه چگونگی مدیریت زنان در این واحدهای کوچک اجتماعی است و بخش چشم‌گیری از تولید ملی، حاصل فعالیت‌های آشکار و پنهان این واحد بنیادین اجتماعی است.

بنابراین نقش خانم‌های خانه‌دار از اهمیت فوق العاده‌ای برخوردار است. نظافت و رعایت اصول ساماندهی، چگونگی دخل و خرج، نگهداری مواد غذایی و وسایل و لوازم منزل و حتی ایجاد درآمد از طریق مشاغل کوچک در خانواده، تعلیم و تربیت و ... همه و همه از مواردی هستند که بهبود آن‌ها، بهره‌وری خانواده را بالا خواهد برد و در سطح کلان دارای تأثیرات وسیعی در بهره‌وری ملی است. مثلاً در کشور ما عادت به پس انداز از طریق خرید لوازم، رسوم مربوط به هدیه دادن‌ها در مناسبت‌های مختلف، خرید طلا و زیورآلات چه به منظور استفاده یا صرفاً برای پس انداز، بسیار رایج و معمول است. در حالی که یک سیستم صحیح بهره‌وری در خانواده و داشتن بینش بهره‌وری که قادر باشد پس اندازهای خانواده‌ها را در مجرای صحیح برای سرمایه گذاری و توسعه کشور به کار گیرد، می‌تواند از بلوکه شدن بسیاری از سرمایه‌ها جلوگیری کند.

گردآوری: سید محمد رضوی

این مورد را ارزیابی کنید
(3 رای‌ها)
  • آخرین ویرایش در پنج شنبه, 25 شهریور 1395 ساعت 17:11
  • اندازه قلم

خانواده اسلامی

پایگاه خانواده اسلامی، رهیافتی نو به الگوی خانواده مسلمان و جامعه اسلامی

خانواده اسلامی مهم ترین نقش آفرین در ساختن تمدن نوین اسلامی است. از این رو هدف این مجموعه ارائه الگوی کاملی از خانواده اسلامی به منظور ایجاد، تحکیم و تکامل خانواده در تمامی عرصه ها از طریق ارائه و بررسی رهنمودهای معصومین (علیهم السلام) و سیره عملی ایشان است.

ارتباط با ما