مجوعه احادیث در آمد حلال

1. پيامبر‌(ص): «باكِروا فی طَـلَبَ الرِّزقِ وَ الحَوائِجِ فَاِنَّ الغُدُوَّ بَرَكَةٌ وَ نَجاحٌ؛ در پى روزى و نيازها، سحر خيز باشيد؛ چرا كه حركت در آغاز روز،‌(مايه) بركت و پيروزى است».(1)

2. پيامبر‌(ص): «إِنَّ لِكُلِّ امْرِئٍ رِزْقاً هُوَ يَأْتِيهِ لَا مُحَالَةَ فَمَنْ رَضِيَ بِهِ بُورِكَ لَهُ فِيهِ وَ وَسِعَهُ وَ مَنْ لَمْ يَرْضَ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيهِ وَ لَمْ يَسَعْهُ إِنَّ الرِّزْقَ لَيَطْلُبُ الرَّجُلَ كَمَا يَطْلُبُهُ أَجَلُه‏؛ هركس روزى‌اى دارد كه حتما به او خواهد رسيد. پس هركس به آن راضى شود، برايش پُر بركت خواهد شد و او را بس خواهد بود و هر كس به آن راضى نباشد، نه بركت خواهد يافت و نه او را بس خواهد بود. روزى در پى‌ انسان است، آن گونه كه اجلش در پى اوست».(2)

3. امام صادق‌(ع): «صِلَةُ الْأَرْحَامِ تُحَسِّنُ الْخُلُقَ وَ تُسَمِّحُ الْكَفَّ وَ تُطَيِّبُ النَّفْسَ وَ تَزِيدُ فِي الرِّزْقِ وَ تُنْسِئُ فِي الْأَجَلِ؛ صله رحم، انسان را خوش اخلاق، با سخاوت و پاكيزه جان مى‌نمايد و روزى را زياد مى‌كند و مرگ را به تأخير مى‌اندازد».(3)

4. امام صادق‌(ع): «لَا تَدَعْ زِيَارَةَ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ‌(ع) وَ مُرْ أَصْحَابَكَ بِذَلِكَ يَمُدُّ اللَّهُ فِي عُمُرِكَ وَ يَزِيدُ اللَّهُ فِي رِزْقِكَ وَ يُحْيِيكَ اللَّهُ سَعِيداً وَ لَا تَمُوتُ إِلَّا سَعِيداً‌(شَهِيداً) وَ يَكْتُبُكَ سَعِيداً؛ زيارت امام حسين‌(ع) را رها نكن و دوستان خود را هم به آن سفارش كن، كه در اين صورت، خداوند عمرت را طولانى و روزى‌ات را زياد مى‌كند و زندگى‌ات را همراه با سعادت مى‌كند و جز سعادتمند نمى‌ميرى و نام تو را در شمار سعادتمندان، ثبت مى‌كند».(4)

5. پيامبر‌(ص): «مَنْ أُلْهِمَ الصِّدْقَ فِي كَلَامِهِ وَ الْإِنْصَافَ مِنْ نَفْسِهِ وَ بِرَّ وَالِدَيْهِ وَ وَصَلَ رَحِمَهُ أُنْسِئَ لَهُ فِي أَجَلِهِ وَ وُسِّعَ عَلَيْهِ فِي رِزْقِهِ وَ مُتِّعَ بِعَقْلِهِ وَ لُقِّنَ حُجَّتَهُ وَقْتَ مُسَاءَلَتِه‏؛ به هركس راستگويى در گفتار، انصاف در رفتار، نيكى به والدين و صله رحم الهام شود، اجلش به تأخير مى‌افتد، روزيش زياد مى‌گردد، از عقلش بهره‌مند مى‌شود و هنگام سئوال‌ (مأموران الهى) پاسخ لازم به او تلقين مى‌گردد».(5)

6. پيامبر‌(ص): «فِى الزِّنا سِتُّ خِصالٍ: ثَلاثٌ مِنها فِى الدُّنيا وَ ثلاثٌ فِى الآخِرَةِ، فَاَمّا الَّتى فِى الدُّنيا فَيَذهَبُ بِالبَهاءِ وَ يُعَجِّلُ الفَناءَ وَ يَقطَعُ الرِّزقَ وَ اَمّا الَّتى فِى الآخِرَةِ فَسوءُ الحِسابِ وَ سَخَطُ الرَّحمنِ وَ الخُلودُ فِى النّارِ؛ زِنا، شش پيامد دارد: سه در دنيا و سه در آخرت. سه پيامد دنيايى‌اش اين است كه: آبرو را مى‌بَرد، مرگ را شتاب مى‌بخشد و روزى را مى‌بُرد و سه پيامد آخرتى‌اش: سختى حسابرسى، خشم خداى رحمان و ماندگارى در آتش است».(6)

7. پيامبر‌(ص): «مَنْ سَرَّهُ أَنْ يُنْسَأَ لَهُ فِي عُمُرِهِ وَ يُوَسِّعَ لَهُ فِي رِزْقِهِ فَلْيَتَّقِ اللَّهَ وَ لْيَصِلْ رَحِمَهُ؛ هركس دوست دارد كه عمرش طولانى و روزى‌اش زياد شود، تقواى الهى پيشه كند و صله رحم نمايد».(7)

8. امام على‌(ع): «الْأَمَانَةُ تَجُرُّ الرِّزْقَ وَ الْخِيَانَةُ تَجُرُّ الْفَقْر؛ امانتدارى روزى مى‌آورد و خيانت در امانت فقر».(8)

9. پيامبر‌(ص): «الصَّلَاةُ مِنْ شَرَائِعِ الدِّينِ وَ فِيهَا مَرْضَاةُ الرَّبِّ عَزَّ وَ جَلَّ وَ هِيَ مِنْهَاجُ الْأَنْبِيَاءِ وَ لِلْمُصَلِّي حُبُّ الْمَلَائِكَةِ وَ هُدًى وَ إِيمَانٌ وَ نُورُ الْمَعْرِفَةِ وَ بَرَكَةٌ فِي الرِّزْقِ؛ نماز، از آيين‌هاى دين است و رضاى پروردگار، در آن است. و آن راه پيامبران است. براى نمازگزار، محبت فرشتگان، هدايت، ايمان، نور معرفت و بركت در روزى است».(9)

10. امام صادق‌(ع): «إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْجَمَالَ وَ التَّجَمُّلَ وَ يَكْرَهُ الْبُؤْسَ وَ التَّبَاؤُسَ وَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ إِذَا أَنْعَمَ عَلَى عَبْدِهِ نِعْمَةً يُحِبُّ أَنْ يَرَى أَثَرَ نِعْمَتِهِ عَلَيْهِ قِيلَ وَ كَيْفَ ذَلِكَ قَالَ يُنَظِّفُ ثَوْبَهُ وَ يُطَيِّبُ رِيحَهُ وَ يُحَسِّنُ دَارَهُ وَ يَكْنُسُ أَفْنِيَتَهُ حَتَّى إِنَّ السِّرَاجَ قَبْلَ مَغِيبِ الشَّمْسِ يَنْفِي الْفَقْرَ وَ يَزِيدُ فِي الرِّزْق‏؛ خداوند زيبايى و خودآرايى را دوست دارد و از فقر و تظاهر به فقر بيزار است. هرگاه خداوند به بنده‌اى نعمتى بدهد، دوست دارد اثر آن را در او ببيند. عرض شد: چگونه؟ فرمودند: لباس تميز بپوشد، خود را خوشبو كند، خانه‌اش را گچكارى كند، جلوى در حياط خود را جاروكند، حتى روشن كردن چراغ قبل از غروب خورشيد فقر را مى‌برد و روزى را زياد مى‌كند».(10)

11. امام صادق‌(ع): غَسْلُ الْإِنَاءِ وَ كَسْحُ الْفِنَاءِ مَجْلَبَةٌ لِلرِّزْق‏؛ شستن ظرف و جارو زدن جلو درب منزل، باعث جلب روزى مى‌شود».(11)

12. رسول اكرم‌(ص): «اَلكَذِبُ يَنقُصُ الرِّزقَ؛ دروغ، روزى را كم مى‌كند».(12)

13. امام على‌(ع): «إِنَّ العَبدَ لَيَحرُمُ نَفسَهُ الرِّزقَ الحَلالَ بِتَركِ الصَّبرِ، وَ لا يُزادُ عَلى ما قُدِّرَ لَهُ؛ بنده به سبب بى‌صبرى، خودش را از روزى حلال محروم مى‌كند و بيشتر از روزى مقدّر هم نصيبش نمى‌شود».(13)

14. امام حسين‌(ع): «لَيْسَتِ الْعِفَّةُ بِمَانِعَةٍ رِزْقاً وَ لَا الْحِرْصُ بِجَالِبٍ فَضْلًا وَ إِنَّ الرِّزْقَ مَقْسُومٌ وَ الْأَجَلَ مَحْتُومٌ وَ اسْتِعْمَالَ الْحِرْصِ طَالِبُ الْمَأْثَم‏؛ نه خوددارى از حرام و ناپسند، مانع روزى مى‌شود و نه حرص روزىِ بيشتر مى‌آورد، كه روزى تقسيم شده و اجل حتمى است و حرص به سوى گناه مى‌كشد».(14)

15. امام رضا‌(ع): مَنْ رَضِيَ عَنِ اللَّهِ تَعَالَى بِالْقَلِيلِ مِن‏ الرِّزْقِ رَضِيَ اللَّهُ مِنْهُ بِالْقَلِيلِ مِنَ الْعَمَلِ؛ هر کـس به رزق و روزى کم از خدا راضى باشد، خداوند از عمل کم او راضى خواهد بود».(15)

16. امام صادق‌(ع): «صَلاةُ اللَّيْلِ تُحَسِّنُ الْوَجْهَ وَ تُحَسِّنُ الْخُلْقَ وَ تُطَيِّبُ الرِّيحَ وَ تَدُرُّ الرِّزْقَ وَ تَقْضِى الدَّيْنَ وَ تَذْهَبُ بِالْهَمِّ وَ تَجْلُو الْبَصَرَ؛ نماز شب، انسان را خوش ‏سيما، خوش ‏اخلاق و خوشبو مى‌كند و روزى را زياد و قرض را ادا مى‏نمايد و غم و اندوه را از بين مى‏برد و چشم را نورانى مى‏كند».(16)

17. امام على‌(ع): «تَغَرَّبْ عَنِ الْأَوْطَانِ فِي طَلَبِ الْعُلَى‏ وَ سَافِرْ فَفِي‏ الْأَسْفَارِ خَمْسُ‏ فَوَائِدَ تَفَرُّجُ‏ هَمٍ‏ وَ اكْتِسَابُ‏ مَعِيشَةٍ وَ عِلْمٌ وَ آدَابٌ وَ صُحْبَةُ مَاجِد؛ براى كسب بلند مرتبگى از وطن خود دور شو و سفر كن كه در مسافرت پنج فايده است: برطرف شدن اندوه، بدست آوردن روزى و دانش و آداب زندگى، و هم‏نشينى».(17)

18. امام على‌(ع): «اللَّهُمَّ ارْزُقْنِي عَقْلًا كَامِلًا وَ عَزْماً ثَاقِباً وَ لُبّاً رَاجِحاً وَ قَلْباً زَكِيّاً وَ عِلْماً كَثِيراً وَ أَدَباً بَارِعاً وَ اجْعَلْ ذَلِكَ كُلَّهُ لِي وَ لَا تَجْعَلْهُ عَلَيَّ بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ؛ خدايا مرا عقلى كامل، تصميمى نافذ، خردى برتر، دلى پاك، دانشى فراوان و ادبى والا روزى كن و تمام اينها را به سود من قرار ده نه به زيانم،اى مهربان‏ترين مهربانان».(18)

19. امام على‌(ع): «فى سَعَةِ الاَخْلاقِ كُنوزُ الاَرْزاقِ؛ گنج‏ هاى روزى در وسعت اخلاق نهفته است».(19)

20. امام على‌(ع): «مَنْ ساءَ خُلْقُهُ ضاقَ رِزْقُهُ؛ هر كس بد اخلاق باشد، روزى‏اش تنگ مى‏شود».(20)

21. پيامبر‌(ص): مَنِ انْقَطَعَ اِلَى اللّهِ كَفاهُ اللّهُ كُلِّ مَؤُنَةٍ وَ رَزَقَهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ وَ مَنِ انْقَطَعَ اِلَى الدُّنْيا و َكَلَهُ اللّهُ اِلَيْها؛ هر كس از غير خدا بِبُرد، خداوند، هزينه زندگى او را تأمين مى‏كند و از جايى كه انتظار ندارد، روزى‏اش مى‏دهد؛ امّا هر كس چشم اميدش به دنيا باشد، خداوند، او را به دنيا وا مى‏گذارد».(21)

22. امام على‌(ع): «ألاستِغفارُ یَزیدُ فی الرّزقِ؛ استغفار روزی را زیاد می‌کند».(22)

23. امام صادق‌(ع): «مَن حَسُنَ بِرُّهُ بِأهل بَیتِهِ زیدَ فی رزقِه؛ کسی که به خانواده‌اش خوب احسان کند روزیش زیاد می‌شود».(23)

24. امام باقر‌(ع): «مَن حَسُنَت نِیتُه زِیدَ فِی رِزقِه؛ هر که خوش نیت باشد، روزی‌اش افزایش می‌یابد».(24)

25. امام على‌(ع): «فَعَدَلَ فیها لیبتَلی مَن أرادَ بِمَیسورِها وَ مَعسورَها وَ لیختَبِرَ بِذَلِکَ الشُّکرَ وَ الصَّبرَ مِن عَنیها وَ فَقیرِها؛ خداوند متعال روزی ها را عادلانه تقسیم کرد تا هر که را بخواهد به وسعت روزی یا تنگی آن بیازماید و میزان سپاسگزاریِ توانگر و شکیباییِ تهیدست را امتحان کند».(25)

26. امام صادق‌(ع): قلتُ لأبي عبدِاللّه‏‌(ع): الرّجُلُ يَتّجِرُ، فإنْ هُو آجَرَ نَفسَهُ اُعطِيَ ما يُصِيبُ في تجارتِهِ، فقالَ: لا يُؤاجِرْ نفسَهُ، و لكنْ يَسترزِق ُ‏اللّهَ عزّ و جلّ و يَتَّجِرُ، فإنّهُ إذا آجَرَ نفسَهُ حَظَرَ على نفسِهِ الرِّزْقَ؛ به ابو عبداللّه‏ امام صادق‌(ع) عرض ‏كردم: شخصى ‏مى‌‌تواند تجارت كند، با اين حال اگر خودش را اجير‌(ديگرى) سازد، به اندازه‏‌اى كه خودش تجارت كند، به او داده مى‏شود. فرمود: اجير نشود؛ بلكه از خداوند بزرگ روزى طلبد و دست به تجارت زند؛ زيرا اگر اجير شود، مانع روزى خود شده است».(26)

27. امام على‌(ع): مَن يَكتَسِب مالاً مِن غَيرِ حِلِّهِ يَصرِفهُ فى غَيرِ حَقِّهِ؛ هر كس مالى را از راه غير حلال بدست آوَرَد، آن را در راه غير حق مصرف خواهد نمود».(27)

28. امام صادق‌(ع): «إذا أرادَ أَحَدُكُم أَن يُستَجابَ لَهُ فَليُطَيِّب كَسبَهُ و َليَخرُج مِن مَظالِمِ النّاسِ، وَ إِنَّ اللّه‏ لا يَرفَعُ إِلَيهِ دُعاء عَبدٍ وَفى بَطنِهِ حَرامٌ أَو عِندَهُ مَظلَمَةٌ لأِحَدٍ مِن خَلقِهِ؛ هركس بخواهد دعايش مستجاب شود، بايد كسب خود را حلال كند و حق مردم را بپردازد. دعاى هيچ بنده‌‏اى كه مال حرام در شكمش باشد يا حق كسى بر گردنش باشد، به درگاه خدا بالا نمى‏رود».(28)

29. رسول اكرم‌(ص): الْعِبَادَةُ سَبْعُونَ جُزْءاً أَفْضَلُهَا طَلَبُ الْحَلَال‏؛ عبادت هفتاد جزء است و بالاترین و بزرگترین جزء آن کسب حلال است».(29)


1. نهج الفصاحه ص 371، ح 1078.

2. اعلام الدين ص 342.

3. كافى (ط - الاسلامیه) ج 2، ص 151، ح 6.

4. كامل الزيارات ص 152.

5. اعلام الدين ص 265.

6. مکارم الاخلاق ص 441 - خصال ص 321، ح 3.

7. بحارالأنوار‌ (ط - بیروت) ج 71، ص 102، ح 56.

8. تحفل العقول ص 221 – بحارالأنوار ‌(ط - بیروت) ج 75، ص 60، ح 138.

9. خصال ص 522، ح 11.

10. ارشاد القلوب ‌(دیلمی) ج 1، ص 195.

11. مکارم الاخلاق ص 127 - خصال ص 54، ح 73.

12. نهج الفصاحه ص 373، ح 1087.

13. شرح نهج البلاغه ‌(ابن ابی الحدید) ج3، ص160.

14. اعلام الدین ص 428.

15. بحـارالانـوار ‌(ط - بیروت) ج 75، ص 356 و 357، ح 12.

16. ثواب الأعمال ص 42.

17. مستدرك الوسائل و مستنبط المسایل ج 8، ص 115، ح 9199.

18. بحار الانوار‌ (ط - بیروت) ج 84، ص 325، ح 14.

19. كافى‌ (ط - الاسلامیه) ج 8، ص 23.

20. تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص 264، ح 5711.

21. نهج الفصاحه ص 731، ح 2796.

22. خصال ص 505 - جامع الاخبار‌(شعیری) ص 124.

23. بحارالانوار ‌(ط - بیروت) ج71، ص 104، ح 64.

24. کافی‌ (ط - الاسلامیه) ج 2، ص 105، ح 11.

25. نهج البلاغه ‌(صبحی صالح) ص 134 از خطبه 91.

26. کافیر (ط - الاسلامیه) ج 5، ص90، ح 3.

27. تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص 355، ح 8109.

28. بحارالأنوار ‌(ط - بیروت)، ج 90، ص321، ح31.

29. بحار الانوار‌ (ط - بیروت)، ج 100، ص 9، ح 36.

این مورد را ارزیابی کنید
(1 رای)
  • آخرین ویرایش در یکشنبه, 10 آبان 1394 ساعت 18:22
  • اندازه قلم

خانواده اسلامی

پایگاه خانواده اسلامی، رهیافتی نو به الگوی خانواده مسلمان و جامعه اسلامی

خانواده اسلامی مهم ترین نقش آفرین در ساختن تمدن نوین اسلامی است. از این رو هدف این مجموعه ارائه الگوی کاملی از خانواده اسلامی به منظور ایجاد، تحکیم و تکامل خانواده در تمامی عرصه ها از طریق ارائه و بررسی رهنمودهای معصومین (علیهم السلام) و سیره عملی ایشان است.

ارتباط با ما